_{Ankie van Dijk heet allen welkom © Ernst Koningsveld}

Vervolgens gingen de stoelen aan de kant om een kennismakingsspel te spelen. De bedoeling was om in duo’s op een vel ‘4-op-een-rij’ aan te strepen als je iemand vond die aan bepaalde kenmerken voldeed, zoals 'al meer dan 5 jaar vrijwilliger', 'loopt het liefst LAW's', ‘loopt het liefst boswachterspaden', ‘loopt op Meindl's’, of juist 'loopt wel eens op blote voeten'. Zo leerden de vrijwilligers uit alle hoeken van het land elkaar wat beter kennen.

Bewandelbaar landschap

Weer plaats genomen op de stoelen konden de aanwezigen luisteren naar toelichtingen van Frank Hart en gastspreker Marieke van Duijn van LandschappenNL op het thema 'Bewandelbaar landschap'. Met de vier woorden “toegankelijk, beleefbaar, bewandelbaar en buitengebied” wordt de kern van het thema weergegeven. Er is een mismatch tussen vraag naar en aanbod van bewandelbaar landschap. Intussen wordt kwetsbare natuur overbelast, zelfs door wandelaars. Als voorbeeld wordt genoemd dat, ook als je rustig door een natuurgebied loopt, broedende vogels zelfs op enige afstand verstoord kunnen worden.

_{Marieke van Duijn en Frank Hart © Ernst Koningsveld}

Er is zeker ook behoefte aan wandelen vanaf de voordeur; dat heeft duidelijke voordelen. Het maakt wandelen laagdrempelig en voorkomt verkeersbewegingen. En tenslotte is de afstand tussen boer en burger een onderwerp dat aandacht verdient: hoe kan die verkleind worden? Intussen zijn er allerlei ontwikkelingen in de maatschappij die de ambities spannend maken, zoals de transformatie van het landelijk gebied, meer ruimte voor de natuur, de groen-blauwe dooradering van ons land en natuurlijk de woningbouwopgave.

Marieke typeerde de waarde van wandelen als “een stapje terug, terwijl je vooruitloopt”. Met dat ‘stapje terug’ bedoelt ze: dichter bij jezelf komen en dichter bij wat echt van waarde is. Ook gaf ze de drie pijlers die een landschap heeft: streekeigenheid, beleefbaarheid en toekomstbestendigheid. Met streekeigen wordt bedoeld dat er karakteristieke onderdelen zijn met interne samenhang en een oriëntatie in de tijd. De beleefbaarheid geeft aan hoe het landschap wordt ervaren door de mens. Toekomstbestendig is het als er een duurzaam perspectief is op het landschap, met een gewogen aandacht voor behoud én ontwikkeling.  Daarnaast spelen waarneembaarheid (met de zintuigen), verbondenheid (met je geboorteplek en/of woonplaats) en toegankelijkheid (met paden, plekken, voorzieningen) een rol.

Voorbeelden van oplossingsrichtingen

Frank Hart gaf enkele voorbeelden uit de inspiratiebundel 'bewandelbaar landschap'. Bijvoorbeeld een herinrichting van een beekdal waarbij meteen de wandelstructuur is meegenomen (met ‘stepping stones’). Klompenpaden en Rustpunten (zelfbedieningshorecavoorzieningen) dienen ook meerdere doelen, waaronder verkleining van de afstand boer-burger. Als suggestie werd ook genoemd om te kijken naar 'koppelkansen', bijvoorbeeld erfgoed koppelen aan bewegen of natuur.

Na de lunch werd in drietallen gewandeld in Amersfoort waarbij intussen een aantal vragen kon worden besproken die teruggrepen op de presentaties van 's ochtends.

Wandelnet en terreinbeherende organisaties (TBO’s)

Belangenbehartigers en padcoördinatoren hebben in hun functie vanzelfsprekend te maken met de beheerders van (natuur)terreinen waar wandelroutes doorheen lopen. Die contacten gaan niet altijd gemakkelijk. In een interactieve spelvorm werd in groepen van vijf gebrainstormd over vragen waar de aanwezigen tegenaan lopen en hoe die obstakels kunnen worden opgelost. Zoals Marieke ’s ochtends al had aangegeven is ‘verbinding’ een sleutelbegrip om tot goede samenwerking te komen. Dat begint met belangstelling voor de ander, waar die mee bezig is en welke belangen en ambities die heeft. Als je elkaar op dat vlak probeert te begrijpen, ontstaat een relatie waarbinnen je samen verder kan komen. Door de kennis en argumenten van de ander te gebruiken, kan je ook nieuwe kansen creëren. Een voorbeeld: als je kleine landweggetjes afsluit, zal dat leiden tot de noodzaak van nieuwe fietspaden om kinderen veilig naar en van school te laten gaan; een goed argument om landweggetjes juist niet af te sluiten.

_{Tal van tips op één van de flip-overs © Ernst Koningsveld}

Het bureau van Wandelnet houdt aan deze Inspiratiedag weer een aanzienlijk aantal ideeën en suggesties over. En de deelnemers hebben weer een inspirerende, leerzame en zeker ook gezellige dag gehad.