Dit artikel is een weergave van het gesprek tussen Ankie van Dijk en Harry Boeschoten tijdens de podcast-opname van Groen Groeit Mee uit mei 2026. Wil je de podcast liever luisteren of kijken? Dat kan via Spotify, Apple Podcasts en YouTube.

Lopen als logisch onderdeel van de leefomgeving

Volgens Ankie laat Land in Zicht zien hoe we speciale plekken maken voor moestuinen, spelen en recreatie. "Een wijk, daar woon je. Hier ben je buiten en recreëer je", vat ze het samen. “Mijn droom is dat dit soort plekken meer verweven zijn met onze woongebieden.” Volgens haar begint een gezonde leefomgeving bij nabijheid en vanzelfsprekendheid vanaf de voordeur. Speelplekken, sportvoorzieningen en groen zouden lopend bereikbaar moeten zijn. “Nu ligt veel van wat we belangrijk vinden nog te ver weg.”

De lopende mens als uitgangspunt

Het gesprek komt op het idee van een ‘recht op een ommetje’. Volgens Ankie spreekt dit veel mensen aan, maar zit de oplossing niet per se in wetgeving of een formeel recht. “De kernvraag is of we een leefomgeving kunnen inrichten die uitgaat van de lopende mens. Er is een verschil tussen het auto- en wandelnetwerk: waar iedere woning vanzelfsprekend is aangesloten op het autonetwerk, geldt dat veel minder voor het wandelnetwerk. Daar is een inhaalslag te maken.” 

Groen Groeit Mee maakt onderscheid tussen groen op verschillende niveaus: van de ruimte direct voor de voordeur tot buurtgroen, wijkgroen en het landschap. Wandelnet kijkt op een vergelijkbare manier naar lopen. "In die parallel gebruik ik vaak stoepniveau, straatniveau, wijkniveau en lange lijnen.” Ankie ziet daar hetzelfde ritme: van heel dichtbij naar een groter systeem van verbindingen.

Ankie denkt na over de vraag hoe wandelen op die verschillende onderdelen beter kan worden meegenomen in ontwerp en beleid. Richtlijnen kunnen daarbij helpen, omdat ze de taal spreken van ontwerpers en mobiliteitsprofessionals. “Maar dat is niet de oplossing voor het vraagstuk waar we nu voor staan. Er komt veel meer bij kijken dan een richtlijn alleen. Het gaat om de uitnodigende werking van die infrastructuur. Is het groen? Is het er veilig? Moet je eerst de weg oversteken? Die beleving is minstens zo relevant.” 

_{Ankie van Dijk aan de podcasttafel © Groen Groeit Mee}

15.000 kilometer wandelpad erbij

Harry stipt de toenemende drukte in natuurgebieden aan. Volgens Ankie laat juist die drukte zien hoe groot de behoefte aan wandelen en recreëren is. “Als er op maandag file staat, dan denken wij in rijstroken erbij of nieuwe wegen aanleggen. Staat er op zondag file, dan sluiten we de boel af.” Volgens haar is dat de verkeerde reflex. Een druk bezocht wandelgebied is juist een signaal dat er meer ruimte nodig is om te lopen en recreëren.

Daarvoor is volgens Ankie een fijnmaziger wandelnetwerk nodig. Om die reden onderzocht Wandelnet waar wandelverbindingen ontbreken. Daaruit blijkt dat er in Nederland ongeveer 15.000 kilometer aan wandelpaden kan worden toegevoegd, vooral aan de randen van woonwijken en in het buitengebied. Niet in de vorm van brede nieuwe infrastructuur, maar vaak juist als kleine verbindingen die bestaande routes aan elkaar koppelen.

“Juist kleine verbindingen kunnen een groot verschil maken. Soms gaat het om niet meer dan vijftig meter, maar zo'n doorsteek kan bepalen of een gebied voor wandelaars wel of niet bereikbaar wordt. Als het aanbod aan wandelpaden fijnmaziger en op meer plekken is, zal de druk op natuurgebieden ook vanzelf afnemen.”

Volgens Ankie is er veel belangstelling voor de kaarten en geodata van het Wandelnet-onderzoek. “We kunnen echt inzoomen op padniveau, dat geeft ons een fantastisch inzicht. We kunnen laten zien waar de opgave ligt en het gesprek aangaan.”

Gezamenlijke lobby

Wandelnet zoekt nadrukkelijk de samenwerking op met andere organisaties als het gaat om betere wandelverbindingen. Ankie: “Het vraagstuk van die fysieke infrastructuur voor wandelaars is vaak groter dan het wandelen of deze sector alleen.” Daarom werkt Wandelnet samen met initiatieven als NLBuiten, waarin ook natuurorganisaties en andere partijen uit het buitengebied deelnemen.

Die samenwerking is volgens haar nodig om de opgave gezamenlijk onder de aandacht te brengen. “Dan is je lobby op rijksniveau veel sterker.” Ankie ziet dat de aandacht voor natuur, recreatie en een gezonde leefomgeving de afgelopen jaren weer toeneemt. “Maar het is nog niet op het niveau waar onze ambitie ligt. Nog te vaak worden groen, recreatie en wandelen gezien als iets extra's. Het kantelt een beetje, maar als er even geen ruimte is, dan is het een restpost.”

Slotvraag aan Wouter Veldhuis

Hoe zorgen we ervoor dat lopen een vanzelfsprekend onderdeel wordt van de manier waarop we Nederland inrichten? Die vraag klinkt ook door in de slotvraag die Ankie meegeeft aan Wouter Veldhuis, te gast in de volgende aflevering van Groen Groeit Mee | De Podcast. Hij is voormalig Rijksadviseur voor de fysieke leefomgeving en voormalig ambassadeur van Ruimte voor Lopen.

“Ik zou het interessant vinden om te weten wat hij uit die tijd belangrijk vond, wat nu nog steeds relevant is en wat hij zijn opvolger mee zou willen geven.” Volgens Ankie kunnen juist Rijksadviseurs een belangrijke rol spelen in het agenderen van dit soort vraagstukken. “Dat zijn mensen die in dat grotere denken best een verandering teweeg kunnen brengen.”

Beluister de aflevering

Dit artikel is een weergave van het gesprek tussen Ankie van Dijk en Harry Boeschoten tijdens de podcast-opname van Groen Groeit Mee uit mei 2026. Wil je de podcast liever luisteren of kijken? Dat kan via Spotify, Apple Podcasts en YouTube.