Een wandeling langs de Limes van het Romeinse Rijk - de rest van etappe 5 en etappe 6

Een wandeling langs de Limes van het Romeinse Rijk - de rest van etappe 5 en etappe 6

25 mei 2026 - Gert Nonnekes

‘Tot hier en niet verder’, was de grens van het Romeinse Rijk. ‘Vanaf hier en verder’, wandelen we de etappes langs die grens van het Romeinse Rijk. Gert en Betty lopen begin mei, op een doordeweekse dag, de rest van etappe 5 en een deel van etappe 6 tot aan de rand van het centrum van Woerden van het ruim 300 km lange Romeinse Limespad (LAW 16). Een dag van kilometersmaken tussen de weilanden.

Foto 01 - Etappe 5 en 6.jpg

Langs de Oude Rijn, de grens van het Romeinse Rijk © Gert Nonnekes

Het OV helpt niet altijd mee

Het was even puzzelen voor deze doordeweekse wandeling. Het idee was om Bodegraven-Papekop (16 km) te doen. Alleen geeft dat een probleem als we de volgende etappe in het weekend lopen: er rijdt dan geen bus in Papekop… We kiezen ervoor om door te lopen tot de rand van het centrum van Woerden (23 km). Vanaf daar ‘Linea Recta’ - om het een beetje Romeins te houden - naar het station.

Het wandelboekje hebben we nu wel bij ons. Geeft toch iets meer rust om de route ‘begeleid’ te lopen. Ook de kantlijn-info over bezienswaardigheden is leuk. Dat willen we niet missen.

We parkeren in Woerden bij de P+R en zijn met de trein binnen tien minuten in Bodegraven. Oeps, zonnebril ligt nog in de auto… Terug? Nee, zonde van de tijd. Misschien maar eentje kopen in Bodegraven. Toch wel lekkerder met wandelen.

Eventjes zelf in beeld… © Gert Nonnekes

Bodegraven om te beginnen

We starten bij de Romeinse Helm. Mooi voor een selfie. De route leidt ons meteen naar de Oude Rijn. We lopen er zo’n 2,5 km langs tot vlakbij Fort ‘Wierickerschans’. Schitterend! De bloemen van de waterlelies steken hun kopjes al bovenwater. Onderweg vraagt een dame: “Hoe komen jullie aan al die pins op jullie rugtassen?” We leggen uit dat we vaak georganiseerde wandelingen doen waar je zo’n pin krijgt. “O, wat leuk, nou ik ga er naar opzoek! Fijne wandeling nog.” Het is niet de eerste keer dat we aanspraak hebben na het zien van onze tassen. Blijft leuk.

Direct langs de Oude Rijn © Gert Nonnekes

Het genoemde Fort (1672) zit niet in de route, maar we lopen er toch eventjes naartoe. Goed om te zien dat zo’n stuk geschiedenis met de gebouwen bewaard blijft. Het heeft een belangrijke rol gespeeld in de tijd van de toenmalige Stadhouder Willem III. Hij liet het Fort bouwen ter verdediging tegen de Fransen.

Fort Wierickerschans © Gert Nonnekes

De Prinsendijk was belangrijk

Via een weggetje langs de brede Fortgracht en een Informatiebord over de Oud Hollandse Waterlinie en de Romeinse Limes komen we op de Prinsendijk. Ooit door Willem III als versterkte dijk aangelegd langs de Enkele Wiericke. Hij was bang dat de oude dijk zou breken als het land tussen de Enkele en de Dubbele Wiericke onder water moest worden gezet.

Zo’n 5 km lopen we over de dijk met voornamelijk gras. Dat is lekkerder dan over het asfalt van een fietspad of autoweg. Het gras is niet overal gemaaid… Soms lopen we door een woud van heuphoge grasaren en koolzaad. De smalle paadjes met af en toe een kuil of een hobbel maakt het wandelen zwaarder en we kunnen wat minder snel. Ook de soms lastige overstapjes over hekken remmen ons tempo. Maar we klagen niet hoor! Daar is de wandeling langs het water te mooi voor en het weer te lekker.

Op de Prinsendijk langs de Enkele Wiericke © Gert Nonnekes

Na de Enkele nu de Dubbele Wiericke

Bij de brug en de uitkijktoren met daarnaast prachtige uit hout gesneden aalscholvers slaan we af richting Driebruggen. Een klein dorpje aan de ‘Dubbele’. Einde etappe 5. Tijd voor een bakkie. “Lopen jullie de Limes?” vraagt een man. Dat bevestigen we. “Ik ben de beheerder voor dit deel van de route.” We praten wat over het werk wat hij eraan heeft en de moeilijkheden en verrassingen die hij tegenkomt. “Het is niet altijd even makkelijk als je bijvoorbeeld wat gemaaid wilt hebben. Wie is de eigenaar? Wie moet ik bellen?” Goed dat er zulke routebeheerders zijn!

Naar Driebruggen © Gert Nonnekes

Een stuk langs de Dubbele Wiericke en door een weiland met nog vol in de vacht zittende schapen. Het pad na weer een overstap wordt steeds smaller tussen het hoog opgroeiende gras. Hooguit twee schoenen breed. Langzaam veranderd de begroeiing in struiken en boompjes. Het wordt een beetje survivallen. We horen zachtjes getjilp in de struiken. Twee sierlijke vogels met lange snavels en dito poten vliegen wild heen weer en ‘schreeuwen’. Die twee beschermen hun jonkies. Hoe mooi is de natuur. De zwanen zijn nog niet zover. Die liggen al blazend naar ons op hun nest te broeden.

Langs de ‘Dubbele’ en een stukje survivallen tussen de vogels © Gert Nonnekes

Papekop, iets met papen

Het is vandaag al met al kilometers maken over moeilijk begaanbare paden. Nog 2 km slingerend tot aan de weg naar Papekop. Links en rechts water en weilanden. De pluisjes van de paardenbloemen dansen met ons mee. De varens met nog omgekrulde bladeren komen langzaam op. Na een drankje in Papekop lopen we langs de Diemerbroekse Wetering de laatste kilometers richting Woerden. Uiteenlopende watervogels met jonggeborenen in het water. Koeien komen sjokkend aangelopen om te kijken wat voor vreemde mensen er nu weer langslopen.

Klein en groot grut tussen Papekop en Woerden © Gert Nonnekes

De vermoeidheid begint parten te spelen. Nog een keer links en rechts, dan een viaduct en we zijn in Woerden. Een bijzonder bouwsel in de vorm van een scheefgezakt huisje trekt nog even de aandacht. Zomaar midden in het weiland. Een ‘folly’. Op het bordje staat uitleg: ‘Een folly is een bouwwerk zonder nut. Puur ter decoratie en verwondering’. We nemen het voor kennisgeving aan.

Kunst is kunst omdat het kunst is © Gert Nonnekes

We lopen door tot aan de Singel rond het centrum en gaan dan rechtsom direct naar het station met ruim 26 km ‘op de teller’.

Lees meer over

Blijf op de hoogte!

Eens per maand stuurt Wandelnet de nieuwsbrief uit. Daarin vind je leuke wandelroutes, nieuws en actualiteiten over wandelen. Schrijf je in en ontvang de nieuwsbrief maandelijks!

Inschrijven

Help jij mee?

Wandelpaden zijn kwetsbaar. Dat merk je vaak niet als je een mooie wandelroute loopt, maar door spoor, wegen en bebouwing kunnen wandelroutes zomaar verdwijnen of saai en onaantrekkelijk worden. Help je mee om wandelroutes te beschermen en te onderhouden?