_{Nationaal Park Oosterschelde 1 © Ernst Koningsveld}

Onze gidsen

Vanuit het in 1925 gebouwde Dijkhuisje aan de noordkust van Noord-Beveland starten Tony van Mechelen van het Wandelnet Mediateam en ik onze verkenning onder leiding van Wilco Jacobusse en Huib den Hollander. Wilco is in dienst bij het Park als Coördinator Communicatie & Educatie Nationaal Park Oosterschelde; samen met twee collega’s educatie en communicatie en een secretaris zijn zij degenen die rechtstreeks voor het Park werken. Daarnaast zijn er nog vele vrijwilligers. Huib is gids van Nationaal Park Oosterschelde en coördinator van het wandelnetwerk op Noord-Beveland van de Stichting Landschapsbeheer Zeeland. Met twee gidsen die zoveel van het gebied weten, lukt het om inzicht te krijgen in dit bijzondere landschap. Het watergebied valt onder Rijkswaterstaat, rondom de Oosterschelde liggen tal van kleinere en grotere natuurgebieden die in beheer zijn bij Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en Stichting Het Zeeuwse Landschap. De zeven aangrenzende gemeenten hebben alle ook een rol in het beheer, de recreatie en de promotie van dit bijzondere natuurgebied.

_{Huib (rechts) en Wilco (links) © NP Oosterschelde}

Het grootste natste Nationaal Park van Nederland

Met deze titel profileert dit Nationale Park in Zeeland zich. En terecht, met 37.000 hectare is het veruit het grootste Nationale Park. Het bestaat voor het grootste deel uit water. Juist met het grensgebied van land en water krijgen bezoekers te maken. Die grensstrook en het land zijn eenvoudig te zien, voor het water moet je wat meer moeite doen. Om bijvoorbeeld de grijze en de gewone zeehonden te zien rusten, moet je een zeehondensafari boeken; dan vaar je met een bootje langs de dieren die vaak op twee zandplaten liggen. Als je geluk hebt zie je vanaf dat bootje of vanaf het fiets-/wandelpad langs de Oosterschelde een kopje van een zeehond of de vin van de bruinvis. Vogels zie en hoor je overal: (kok)meeuwen, visdiefjes, ganzen en aalscholvers, lepelaars en rotganzen, maar ook de bontbekplevier, de strandplevier, de scholekster zijn vaak te spotten. Vanuit vogelkijkhutten kan je goed kijken naar kluten en rosse grutto’s.

_{Bontbekplevier op de zeedijk van Noord-Beveland © NP Oosterschelde}

Het grensgebied van land en water valt twee keer per dag droog en loopt ook weer onder.  In de getijdenzone kan je ook schaal- en schelpdieren vinden, zoals mosselen, kokkels en alikruiken. Op de dijk zie je tal van bijzondere plantensoorten, zoals de zeealsem en de zeevenkel. Aan insecten kom je natuurlijk ook van alles tegen, bijvoorbeeld de zebrarups, die in een volgend stadium de Sint Jacobsvlinder wordt.

Een land van getijden

Gemiddeld keert het tij elke 6 uur en 13 minuten van eb naar vloed of omgekeerd. Dankzij de politiek lang bevochten, maar uiteindelijk gerealiseerde halfopen Oosterscheldekering heeft deze zeearm zijn getijden behouden. Met dat technische hoogstandje, bedoeld om het land te beschermen tegen overstromingen, kon veel van de oorspronkelijke natuur worden behouden. Toch is er wel verschil, legt Wilco uit. “Met name de zandplaten kalven wel wat af, maar ze groeien vanuit zee niet meer aan, zoals vroeger. Hoe we daar mee om moeten gaan, is nog een punt van aandacht.”

_{Laag water in de Oosterschelde © Ernst Koningsveld}

_{Enkele uren later wordt het hoog water © Ernst Koningsveld}

Wandelen in Nationaal Park Oosterschelde

Hoewel er rond de Oosterschelde veel jachthavens zijn en de recreatie zich voor een belangrijk deel op het water afspeelt, is de strook langs het water en het land direct daarachter domein van de wandelaar. Het Oosterscheldepad van NIVON is 256 km lang en telt 16 etappes. Dit pad begint en eindigt in Goes. Het passeert karakteristieke Zeeuwse landschappen, dorpen en steden. Het doet je de uitgestrektheid van de Oosterschelde beleven en leid langs de vruchtbare polders, Deltawerken en belangrijke vogelgebieden. Weer, wind en water veranderen voortdurend en maken de sfeer van deze wandelroute steeds anders. Op de fiets kan je een rondje over de Zeelandbrug en de Oosterscheldedam in 56 km op één dag afleggen, het wandelpad pakt ook delen van Tholen en Sint Philipsland mee.

_{De landzijde van de Oosterscheldedijk © Ernst Koningsveld}

Onze wandeling

Wij lopen vanaf het Dijkhuisje oostwaarts over de dijk, dalen af en toe even af naar de waterlijn, rusten even bij de Oesterput en het oude landbouwhaventje en keren aan de landzijde terug. We zien dat de boeren hier langs de akkers een strook met een variatie aan bloeiende planten hebben ten behoeve van de insecten, en daarmee ook van andere dieren. Op de akkers zien we aardappelen, graan, mais, luzerne en uien. Bij het Dijkhuisje laat Wilco de ‘getijdenbak’ zien; dat is een bak die twee keer per dag onder water komt te staan. Je vindt er allerlei waterbeestjes zoals krabben, garnalen en anemonen en -planten; met een schepnetje kan je ze boven water halen, en je kan ook met speciale kijkers onder water kijken. “Een ideale plek voor onze rol in de educatie van met name kinderen; maar volwassenen blijven hier ook bezig!”

_{De getijdenbak bij het Dijkhuisje © NP Oosterschelde}

Bekijk het Streekpad Oosterschelde